Δήμος Αθηναίων: Η πράσινη ανάπλαση της «κάτω» Πλατείας Συντάγματος – Τι περιλαμβάνει το έργο

Ένας νέος χώρος γεννιέται από την πράσινη ανάπλαση του κάτω μέρους της πλατείας Συντάγματος, της πλατείας-σύμβολο της Αθήνας. Η πλατεία Συντάγματος είναι ο αστικός γεωμετρικός τόπος στα όρια της αρχαίας πόλης και στο επίκεντρο της σύγχρονης Αθήνας. Διαμέσου της Ερμού μας οδηγεί στην Πλάκα, στο Μοναστηράκι, στον Κεραμεικό. Είναι η κορυφή του Εμπορικού Τριγώνου που σχηματίζουν οι οδοί Ερμού, Σταδίου και Αθηνάς.

Σε χθεσινή του συνεδρίαση το Δημοτικό Συμβούλιο του Δήμου Αθηναίων ενέκρινε κατά πλειοψηφία την αρχιτεκτονική μελέτη για την ανάπλαση της κάτω πλευράς της ιστορικής κεντρικής πλατείας της πρωτεύουσας.

Το έργο περιλαμβάνει την ριζική ανάπλαση του κάτω τμήματος της Πλατείας με γενναία διαπλάτυνση των πεζοδρομίων μπροστά στον πεζόδρομο της Ερμού, δημιουργία νέου και ποιοτικού δημοσίου χώρου που θα λειτουργήσει ως πύλη στον εμπορικό και ιστορικό πυρήνα, φύτευση συνολικά 28 ψηλών δέντρων, μονιμοποίηση των λωρίδων κυκλοφορίας σε τέσσερις όπως είναι σήμερα διατηρώντας την χαρακτηριστική καμπύλη της οδικής χάραξης, δημιουργία έξυπνης, ασφαλούς και ορατής διάβασης πεζών, φροντίδα για ΑμεΑ σε όλο το φάσμα και τις λεπτομέρειες του έργου, εξοπλισμός με πέργκολες για πυκνή σκίαση και μορφολογική οργάνωση του νέου χώρου, σύγχρονο φωτισμό, και κατάλληλα υλικά επίστρωσης μαρμάρινων πλακών σε απόλυτη μορφολογική συνάφεια με τον πεζόδρομο της Ερμού και το κυρίως σώμα της πλατείας.

Μια νέα πλατεία γεννιέται στην καρδιά της Αθήνας – 10 οφέλη με αριθμούς

Με το νέο έργο δημιουργείται μια νέα πλατεία στο κάτω μέρος του Συντάγματος, ενώ ταυτόχρονα ενοποιείται αισθητικά και λειτουργικά με το κύριο σώμα της πλατείας.

Τα 10 οφέλη με αριθμούς συνοψίζονται στα παρακάτω: 

1. Από τη μείωση των λωρίδων κυκλοφορίας σε 4 απο 6, όπως υλοποιήθηκε πέρσι, μειώνονται τα επίπεδα ατμοσφαιρικής ρύπανσης, θορύβου και αναβαθμίζεται το επίπεδο οδικής ασφάλειας.

2. Στο τμήμα μεταξύ Καραγεώργη Σερβίας και Ερμού το μέσο πλάτος επέκτασης του πεζόδρομου ανέρχεται σε 7,80 μέτρα, ενώ στο τμήμα Ερμού – Μητροπολεως σε 5,20 και άρα δημιουργούνται περίπου 1000 τετραγωνικά μέτρα νέου ζωτικού δημοσίου χώρου.

3. Η ανάπλαση προβλέπει 28 νέα μεγάλα δέντρα που θα συμβάλουν στο μικροκλίμα της πλατείας, τη σκίαση, την ελκυστικότητά της νέας πλατείας, την φιλικότητα προς τους επισκέπτες.

4. Οι 2 διαμήκεις πέργκολες, θα προσφέρουν πρόσθετη σκίαση αλλά κυρίως θα οργανώσουν αστικά και ενοποιητικά τον χώρο και κατά επέκταση τον εξοπλισμό και τα τραπεζοκαθίσματα των καταστημάτων, σε οριοθετημένες θέσεις.

5. Η σύγχρονη διάβαση πεζών, πιο φιλική πια και στενότερη, δημιουργεί συνθήκες πρόσθετης οδικής ασφάλειας, διασυνδέει λειτουργικά τις ροές πεζών. Φωτιστικά στο δάπεδο της ασφάλτου, συγχρονισμένα με τους σηματοδότες, δημιουργούν αίσθηση πρόσθετης ασφαλείας, κυρίως τις βραδινές ώρες.

6. Η αποκλειστική λεωφορειολωρίδα και η χωροθέτηση πέντε στάσεων του ΟΑΣΑ, προσδίδει τον χαρακτήρα της βιώσιμης κινητικότητας με δημόσια μέσα μεταφοράς στα σημεία ακριβώς που επιζητούνται αυθόρμητα από τους πολίτες είτε στην άφιξη είτε στην αναχώρηση.

7. Ο σχεδιασμός γίνεται με πλήρη πρόνοια, ώστε να εξασφαλίζεται η καθολική πρόσβαση των ΑμεΑ, ενώ τα επιμέρους στοιχεία, όπως ράμπες και λωρίδες επισήμανσης ΑμεΑ εντάσσονται αισθητικά διατηρώντας στο ακέραιο τη λειτουργική τους αξία.

8. Η δημιουργία του νέου δημόσιου χώρου διαμορφώνει μία φιλικότερη, λειτουργικότερη και ανάλογης αισθητικής απόληξη ή είσοδο στον πεζόδρομο της Ερμού. Το πιο πολυσύχναστο σημείο της πόλης με τους χιλιάδες πεζούς καθημερινά, πολλαπλασιάζει την προσφορά ενός βιώσιμου περιβάλλοντος στους πολίτες και επισκέπτες.

9. Το έργο συνδέεται άμεσα και θα λειτουργήσει συμπληρωματικά με παρόμοιες παρεμβάσεις που σχεδιάζονται και ολοκληρώνονται ήδη όπως η διαπλάτυνση της Ερμού στο κάτω τμήμα της, η εμβληματική ανάπλαση της Πανεπιστημίου, οι πεζοδρομήσεις και οδικές αναπλάσεις στο οδικό δίκτυο του εμπορικού τριγώνου

10. Το έργο της ανάπλασης της πλ. Συντάγματος περικλείει με μοναδικό τρόπο, σημειολογικά και συμβολικά τη νέα φιλοσοφία της διοίκησης του Δήμου Αθηναίων: Σεβασμός και οικονομία στην αξιοποίηση του σπουδαίου αρχιτεκτονικού έργου, μεγάλη έμφαση στην αναδιανομή του δημοσίου χώρου, προσαρμογή της βιώσιμης κινητικότητας και της κυκλοφορίας στα σύγχρονα δεδομένα, ανάδειξη της πράσινη και αειφόρας προοπτικής.

Η πιλοτική παρέμβαση, τα προσωρινά έργα και τα συμπεράσματα

Ο Δήμος Αθηναίων πριν από έναν χρόνο εφάρμοσε στο σημείο προσωρινή λύση, στα πρότυπα των ευρωπαϊκών πιλοτικών εφαρμογών, με την οποία καταργήθηκαν 2 απο τις 6 λωρίδες της κυκλοφορίας, μετακινήθηκαν οι στάσεις των ΜΜΜ, αποδόθηκε δημόσιος χώρος στους πεζούς, εγκαταστάθηκαν μεγάλα και μικρά στοιχεία πρασίνου και αστικού εξοπλισμού. Στο έναν χρόνο διαπιστώθηκε ότι υπήρξαν σημαντικές περιβαλλοντικές ωφέλειες, ότι η κατάσταση κυκλοφορίας ενσωματώθηκε στην καθημερινότητα της πόλης, ενώ οι δείκτες ατμοσφαιρικής ρύπανσης, θορύβου μειώθηκαν και ο δείκτης οδικής ασφαλείας αυξήθηκε. Στην πραγματικότητα επιτεύχθηκε μια σημαντική περιβαλλοντική αναβάθμιση στην ευρύτερη περιοχή της πλατείας. Η προσωρινή εφαρμογή έδωσε χρήσιμα δεδομένα που αξιοποιήθηκαν για την εκπόνηση και την τεκμηρίωση των τελικών μελετών.

Ο Αρχιτεκτονικός Διαγωνισμός του 1999 και η επικαιροποίηση του 2020

Το έργο υλοποιεί τη λύση του 1ου βραβείου του Αρχιτεκτονικού Διαγωνισμού της ΕΑΧΑ του 1999 (ενόψει των Ολυμπιακών Αγώνων), του διεθνούς φήμης καθηγητή κ. Δημήτρη Μανίκα, επικαιροποιημένη στα σημερινά δεδομένα, σε συνεργασία με την ομάδα μελέτης και τις υπηρεσίες του Δήμου, αλλά χωρίς αποκλίσεις από τις αρχικές προθέσεις του σχεδιασμού. Αποτελεί έτσι μια από τις πρώτες εφαρμογές της νέας πολιτικής του Δήμου Αθηναίων να αξιοποιηθεί το μεγάλο μελετητικό απόθεμα, και να αποκατασταθεί έτσι η συνέπεια αλλά και η οικονομία απέναντι στην αυθεντία του ποιοτικού αρχιτεκτονικού έργου.  Η βραβευμένη αρχιτεκτονική λύση με λιτότητα προσαρμόζει την νεοκλασική παράδοση στα νέα και σύγχρονα λειτουργικά δεδομένα.

Η βιώσιμη φιλοσοφία του σχεδιασμού

Ο αρχιτεκτονικός σχεδιασμός λαμβάνει υπόψιν την ιστορική εξέλιξη της σημαντικότερης πλατείας της χώρας, και χειρίζεται με αφαιρετικότητα και λειτουργικότητα την αποκατάσταση συνέχειας της πλατείας Συντάγματος, μέχρι το αντιληπτικό όριο των κτιριακών μετώπων στην κορυφή του πεζόδρομου της Ερμού. Εντάσσει την πλατεία στα ιστορικά συμφραζόμενα, ως κρίκο διασύνδεσης της παλιάς και σύγχρονης πόλης. Λαμβάνει υπόψιν τον εμβληματικό χαρακτήρα, την κομβική οδική σύγκλιση, την εμπορική κινητικότητα, φέρνει σε μεγαλύτερη επαφή τις ροές πεζών με την Ερμού, δημιουργώντας μία νέα και ενιαία αισθητική γλώσσα.

Η γεωμετρική ανασύνθεση της πλατείας συνομιλεί με το βάθος της ιστορίας, τον πρώτο σχεδιασμό της νέα πρωτεύουσας (Κλεάνθης & Schaubert, 1833), το σύμβολο της Δημοκρατίας, τους μνημειακούς άξονες, αλλά και τη σύγχρονη ζωή και προοπτική. Διασυνδέει τη σύγχρονη και παλιά πόλη, ακουμπάει διαλεκτικά μέσω της Λεωφόρου Αμαλίας με τον Εθνικό Κήπο, το Ζάππειο, την Πύλη του Αδριανού και τους Στύλους του Ολυμπίου Διός, και μέσω της οδού Πανεπιστημίου και Σταδίου με την άλλη κορυφή του Τριγώνου, με την πλατεία Ομονοίας και ενδιάμεσα με τις πλατείες Κλαυθμώνος, Κοραή καθώς και με την περίφημη τριλογία της Βιβλιοθήκης, του Πανεπιστημίου και της Ακαδημίας.

Προηγούμενο άρθροΚρήτη: Μετάθεση για 7 πυροσβέστες – Αρνήθηκαν να κάνουν το εμβόλιο για τον κοροναϊό
Επόμενο άρθροΔεντρολίβανο: Αυτό είναι το μυστικό για να μακρύνετε τα μαλλιά σας με φυσικό τρόπο